Class 7 › Sanskrit › दीपकम् द्वीपेषु रम्यः द्वीपोऽण्डमानः Class 7 Sanskrit · दीपकम् · Chapter 11
Practice all → Summary Questions & answers Practise this chapter → View all Preview 7 PDFs in this packCBSE Class 7 Science — Curiosity Revision Kit CBSE Class 7 Social Science — Exploring Society: India and Beyond Part I Revision Kit CBSE Class 7 Social Science — Exploring Society: India and Beyond Part II Revision Kit CBSE Class 7 Mathematics — Ganita Prakash Part I Revision Kit CBSE Class 7 Mathematics — Ganita Prakash Part II Revision Kit CBSE Class 7 हिंदी — मल्हार Revision Kit CBSE Class 7 English — Poorvi Revision Kit Marks booster Your kit Page 1 · Free Page 2 Page 2 Included in kit Page 3 Page 3 Included in kit Page 5 Page 5 Included in kit Page 6 Page 6 Included in kit Page 7 Page 7 Included in kit Tap the envelope to open your kit Preview 7 PDFs in this pack Kit cover
1 2 3 4 5 6 7 Open your kit Explore all 7 pages · Page 1 is free
All 7 Class 7 kits: rules, dates, traps, tests Science: 12 chapters, 12 traps, a 12-Q test Maths Part II: the five congruence conditions Maths Part I: 8 chapters, lakhs to fractions Social Science: 12 chapters in Part I, 8 in II English: all 15 Poorvi texts, unit by unit Hindi: 10 मल्हार lessons + 4 reading pieces And dozens more key concepts and facts ~7 pages per kit · Page 1 free
~135 days left · Annual exams · school dates varyPreview 2 PDFs in this packCBSE Class 7 Mathematics — Ganita Prakash Part I Revision Kit CBSE Class 7 Mathematics — Ganita Prakash Part II Revision Kit Marks booster Your kit Page 1 · Free Page 2 Page 2 Included in kit Page 3 Page 3 Included in kit Page 5 Page 5 Included in kit Page 6 Page 6 Included in kit Page 7 Page 7 Included in kit Tap the envelope to open your kit Preview 2 PDFs in this pack Kit cover
1 2 3 4 5 6 7 Open your kit Explore all 7 pages · Page 1 is free
Both Ganita Prakash parts: rules and methods 8 chapters in Part I: lakhs to fractions 7 chapters in Part II: congruence to equations Five congruence conditions, set out Integer sign rules, HCF and LCM by primes Magic squares and Virahāṅka numbers A final test closes both kits And dozens more key concepts and formulas ~7 pages per kit · Page 1 free
~135 days left · Annual exams · school dates varyPreview 2 PDFs in this packCBSE Class 7 Social Science — Exploring Society: India and Beyond Part I Revision Kit CBSE Class 7 Social Science — Exploring Society: India and Beyond Part II Revision Kit Marks booster Your kit Page 1 · Free Page 2 Page 2 Included in kit Page 3 Page 3 Included in kit Page 5 Page 5 Included in kit Page 6 Page 6 Included in kit Page 7 Page 7 Included in kit Tap the envelope to open your kit Preview 2 PDFs in this pack Kit cover
1 2 3 4 5 6 7 Open your kit Explore all 7 pages · Page 1 is free
Both Social Science books: dates, rulers, terms 12 chapters in Part I: landforms to markets 8 chapters in Part II: farming to banks 5 themes in each book Mahājanapadas to the Guptas, with dates Kingdoms from Harṣha to the Ghūrids A final test closes both kits And dozens more key concepts and facts ~7 pages per kit · Page 1 free
~135 days left · Annual exams · school dates vary8 chapters: lakhs and crores to fractions Triangle inequality, Ch 7 Angle pairs of parallel lines, Ch 5 Common traps, corrected Magic squares and Virahāṅka numbers, Ch 6 Brahmagupta's fraction formulas, Ch 8 12-question final test with answers And dozens more key concepts and formulas Only 7 pages · Page 1 free
~135 days left · Annual exams · school dates varyFive congruence conditions to equations Integer sign rules, Ch 2 HCF and LCM by prime factors, Ch 3 Multiplying and dividing decimals, Ch 4 Mean, median and outliers, Ch 5 Ruler-and-compass constructions, Ch 6 Final test with answers And dozens more key concepts and formulas Only 7 pages · Page 1 free
~135 days left · Annual exams · school dates varyAll 10 मल्हार lessons + 4 reading pieces Writer and summary for every lesson Grammar of every lesson in one table 7 classical dances, Lesson 8 MCQs across the whole book Common mistakes, corrected 12-question final test with answers And dozens more key concepts and facts Only 7 pages · Page 1 free
~135 days left · Annual exams · school dates vary12 chapters: indicators to Earth and Moon Electric circuits and components, Ch 3 Digestion and breathing, Ch 9 12 common traps, corrected Photosynthesis, Ch 10 Time and speed, Ch 8 12-question final test with answers And dozens more key concepts and formulas Only 7 pages · Page 1 free
~135 days left · Annual exams · school dates vary12 chapters: landforms to markets Magadha to the Mauryas and Aśhoka, Ch 5 Articles of the Constitution, Ch 10 Types of government, Ch 9 Weather and climates of India, Ch 2–3 Barter to money, Ch 11 Final test with answers And dozens more key concepts and facts Only 7 pages · Page 1 free
~135 days left · Annual exams · school dates vary8 chapters: farming to banks Crops, seasons and soils, Ch 1 Land and maritime neighbours, Ch 2 Harṣha and the Tripartite Struggle, Ch 3 Ghaznavids, Cholas and Ghūrids, Ch 4 Communities that made India home, Ch 5 Final test with answers And dozens more key concepts and facts Only 7 pages · Page 1 free
~135 days left · Annual exams · school dates varyAll 15 Poorvi texts, unit by unit 5 units: authors, plots and characters Poem devices for every poem Grammar each lesson teaches Word meanings with page numbers Writing formats a school test asks Final test with answers And dozens more key concepts and facts Only 7 pages · Page 1 free
~135 days left · Annual exams · school dates vary
Browse all 10 kits → यह पाठ संवाद-रूप में अण्डमान-द्वीपसमूह का सांस्कृतिक, ऐतिहासिक तथा प्राकृतिक परिचय देता है। अध्यापिका बताती हैं कि अण्डमान भारत के आठ केन्द्रशासित प्रदेशों में से एक है, जिसकी राजधानी श्रीविजयपुरम् (पूर्व नाम पोर्ट-ब्लेयर) है। एक छात्र सूर्यांश इन्टरनेट से इसके नामों का इतिहास खोज लाता है — रामायणकाल में "हन्दुकमान" (हनुमान का परिवर्तित रूप), फिर "अगादेमन", "अङ्गादेमन"। पाठ का ऐतिहासिक केन्द्र है "सेल्युलर कारागार" (कालापानी), जिसे ब्रिटिशों ने स्वतन्त्रता-सेनानियों के दमन के लिए बनाया था; यहीं वीर सावरकर ने दस वर्ष कल्पनातीत यातना सही। यह स्थान अब यूनेस्को की विश्व-धरोहर सूची में संरक्षित है। अण्डमान में अण्डमानी, ओङ्गी, जारवा, सेण्टिनली जैसी जनजातियाँ रहती हैं। राजर्षि नामक छात्र अपने भ्रमण-अनुभव बताता है — महात्मा गांधी मरीन राष्ट्रीय उद्यान, राधानगर-तट का श्वेत बालू तथा पारदर्शी नीला जल, स्वराजद्वीप का स्कूबा-डाइविंग, स्नॉर्कलिंग, सी-वॉक आदि। लोग मोती-शिल्प, नारियल-शिल्प, कृषि तथा मत्स्य-व्यापार से जीविका चलाते हैं। पाठ विशेषण-विशेष्य मेल, सर्वनाम तथा अव्यय-क्रियापद-चयन का अभ्यास भी कराता है।
1 अध्यापिका चित्र दिखाकर छात्रों से अण्डमान द्वीप के विषय में जानने को कहती हैं। 2 मानचित्र देखकर छात्र अण्डमान की स्थिति, राजधानी और उसके पुराने नाम के बारे में सुनते हैं। 3 सूर्यांश जालपुटे खोजकर द्वीप के प्राचीन नामों और उनके इतिहास की जानकारी बताता है। 4 अध्यापिका सेल्युलर कारागार, कालापानी और स्वातन्त्र्यवीर सावरकर के कष्टों का वर्णन करती हैं। 5 छात्र अण्डमान की जनजातियों, तटों, उद्यानों और समुद्रतल के सुन्दर दृश्यों के बारे में जानते हैं। 6 अन्त में छात्र वहाँ की आजीविका सुनकर प्रसन्न होते हैं और सब मिलकर एक श्लोक गाते हैं। अ अण्डमानः भारत के आठ केन्द्रशासित प्रदेशों में से एक द्वीपसमूह; राजधानी श्रीविजयपुरम्।
स सेल्युलर कारागारः कालापानी; ब्रिटिशों द्वारा स्वतन्त्रता-सेनानियों के दमन हेतु बना त्रितलात्मक कारागार।
स सावरकरः स्वातन्त्र्यवीर जिन्होंने सेल्युलर जेल में दस वर्ष कल्पनातीत यातना सही।
ज जनजातयः अण्डमानी, ओङ्गी, जारवा, सेण्टिनली — द्वीप की विशिष्ट जनजातियाँ।
व विश्व-धरोहर यूनेस्को की वैश्विक-सम्पद सूची, जिसमें कालापानी संरक्षित है।
व विशेषण-विशेष्य विशेषण अपने विशेष्य के लिंग-वचन-विभक्ति के अनुसार चलता है — "नीलं समुद्रम्"।
केन्द्रशासितप्रदेशेषु
केंद्र द्वारा शासित प्रदेशों में
अधिकिकारिक-जालपुटे
सरकारी वेबसाइट पर
वैश्विकसम्पदः सूच्याम्
विश्व धरोहर सूची में
पारदर्शि जलम्
आर-पार दिखने वाला जल
आजीविकार्थम्
जीविका के लिए
Q1 अण्डमान-द्वीप की राजधानी क्या है? Answer Q2 रामायणकाल में अण्डमान का नाम क्या था? Answer Q3 सेल्युलर कारागार का अपर नाम क्या है? Answer Q4 वीर सावरकर ने कितने वर्ष कष्ट सहा? Answer Q5 अण्डमान में कौन-कौन सी जनजातियाँ रहती हैं? Answer Q6 राधानगर-तट की क्या विशेषता है? Answer Q7 अण्डमान के लोग आजीविका के लिए क्या करते हैं? Answer Q8 कालापानी अब किस सूची में संरक्षित है? Answer Q9 विशेषण अपने विशेष्य के अनुसार कैसे चलता है? Answer Q10 स्वराजद्वीप में कौन-सी गतिविधियाँ होती हैं? Answer Q1 १. पाठं पठित्वा अधोलिखितानि पदानि परस्परं मेलयन्तु — हान्दुमान् Answer Q2 १. पाठं पठित्वा अधोलिखितानि पदानि परस्परं मेलयन्तु — कालापानी Answer Q3 १. पाठं पठित्वा अधोलिखितानि पदानि परस्परं मेलयन्तु — जारवा Answer Q4 १. पाठं पठित्वा अधोलिखितानि पदानि परस्परं मेलयन्तु — स्वराजद्वीपः Answer Q5 १. पाठं पठित्वा अधोलिखितानि पदानि परस्परं मेलयन्तु — राधानगरतटः Answer Q6 १. पाठं पठित्वा अधोलिखितानि पदानि परस्परं मेलयन्तु — स्वातन्त्र्यवीरः Answer Q7 २. अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि पूर्णवाक्येन लिखन्तु — (क) रामायणकाले अण्डमानद्वीपस्य नाम किम् आसीत्? Answer Q8 २. अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि पूर्णवाक्येन लिखन्तु — (ख) स्वातन्त्र्यवीरः सावरकरः कति वर्षाणि कष्टं सोढवान्? Answer Q9 २. अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि पूर्णवाक्येन लिखन्तु — (ग) अण्डमानद्वीपे काः जनजातयः निवसन्ति? Answer Q10 २. अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि पूर्णवाक्येन लिखन्तु — (घ) अण्डमानद्वीपे आजीविकार्थं जनाः किं कुर्वन्ति? Answer Q11 २. अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि पूर्णवाक्येन लिखन्तु — (ङ) अन्ते सर्वे मिलित्वा कं श्लोकं गायन्ति? Answer Q12 ३. पाठं दृष्ट्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (क) अण्डमानद्वीपस्य राजधानी ..................................... अस्ति। Answer Q13 ३. पाठं दृष्ट्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (ख) सूर्यांशः गृहं गत्वा ..................................... अण्डमानस्य अन्वेषणम् अकरोत्। Answer Q14 ३. पाठं दृष्ट्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (ग) प्रथमशताब्द्याम् अस्य नाम ..................................... इति आसीत्। Answer Q15 ३. पाठं दृष्ट्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (घ) अस्मिन् द्वीपे ..................................... इति कारागारम् अस्ति। Answer Q16 ३. पाठं दृष्ट्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (ङ) वयं स्वातन्त्र्यवीराणां ..................................... सुखेन जीवामः। Answer Q17 ३. पाठं दृष्ट्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (च) कालापानी ..................................... संस्थायाः वैश्विकसम्पदः सूच्यां संरक्षितम्। Answer Q18 ३. पाठं दृष्ट्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (छ) कृषिकार्येण ..................................... च जीविकां निर्वहन्ति। Answer Q19 ४. अधोलिखितानां विशेषण-विशेष्यपदानां मेलनं कृत्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (क) नीलम् समुद्रतटेषु Answer Q20 ४. अधोलिखितानां विशेषण-विशेष्यपदानां मेलनं कृत्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (ख) सुन्दरतमेषु आपणे Answer Q21 ४. अधोलिखितानां विशेषण-विशेष्यपदानां मेलनं कृत्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (ग) स्वीयाः समुद्रम् Answer Q22 ४. अधोलिखितानां विशेषण-विशेष्यपदानां मेलनं कृत्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (घ) विविधवर्णाः रीतिपरम्पराः Answer Q23 ४. अधोलिखितानां विशेषण-विशेष्यपदानां मेलनं कृत्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (ङ) स्थानीये स्थानम् Answer Q24 ४. अधोलिखितानां विशेषण-विशेष्यपदानां मेलनं कृत्वा रिक्तस्थानानि पूरयन्तु — (च) प्रथमम् मत्स्याः Answer Q25 ५. पट्टिकातः समुचितानि पदानि चित्वा विशेषणानुसारं विशेष्यपदं लिखन्तु — (क) नूतने Answer Q26 ५. पट्टिकातः समुचितानि पदानि चित्वा विशेषणानुसारं विशेष्यपदं लिखन्तु — (ख) पवित्रं Answer Q27 ५. पट्टिकातः समुचितानि पदानि चित्वा विशेषणानुसारं विशेष्यपदं लिखन्तु — (ग) रक्तायां Answer Q28 ५. पट्टिकातः समुचितानि पदानि चित्वा विशेषणानुसारं विशेष्यपदं लिखन्तु — (घ) उत्तमानि Answer Q29 ५. पट्टिकातः समुचितानि पदानि चित्वा विशेषणानुसारं विशेष्यपदं लिखन्तु — (ङ) सुदीर्घः Answer Q30 ५. पट्टिकातः समुचितानि पदानि चित्वा विशेषणानुसारं विशेष्यपदं लिखन्तु — (च) सुन्दरी Answer Q31 ५. पट्टिकातः समुचितानि पदानि चित्वा विशेषणानुसारं विशेष्यपदं लिखन्तु — (छ) उन्नतान् Answer Q32 ५. पट्टिकातः समुचितानि पदानि चित्वा विशेषणानुसारं विशेष्यपदं लिखन्तु — (ज) विशालां Answer Q33 ५. पट्टिकातः समुचितानि पदानि चित्वा विशेषणानुसारं विशेष्यपदं लिखन्तु — (झ) स्थूलाय Answer Q34 ५. पट्टिकातः समुचितानि पदानि चित्वा विशेषणानुसारं विशेष्यपदं लिखन्तु — (ञ) तस्य Answer Q35 ६. पट्टिकातः सर्वनामविशेषणपदानि चित्वा वाक्यानि पूरयन्तु — (क) .......................... पुष्पाणाम् उद्यानम् अस्ति। Answer Q36 ६. पट्टिकातः सर्वनामविशेषणपदानि चित्वा वाक्यानि पूरयन्तु — (ख) .......................... वृद्धा आपणं गच्छति। Answer Q37 ६. पट्टिकातः सर्वनामविशेषणपदानि चित्वा वाक्यानि पूरयन्तु — (ग) .......................... चित्रे चन्द्रयानम् अस्ति। Answer Q38 ६. पट्टिकातः सर्वनामविशेषणपदानि चित्वा वाक्यानि पूरयन्तु — (घ) .......................... शिक्षकः संस्कृतं पाठयति। Answer Q39 ६. पट्टिकातः सर्वनामविशेषणपदानि चित्वा वाक्यानि पूरयन्तु — (ङ) .......................... बालकाः जलं पिबन्ति। Answer Q40 ६. पट्टिकातः सर्वनामविशेषणपदानि चित्वा वाक्यानि पूरयन्तु — (च) .......................... पुष्पम् आकर्षकम् अस्ति। Answer Q41 ६. पट्टिकातः सर्वनामविशेषणपदानि चित्वा वाक्यानि पूरयन्तु — (छ) .......................... कन्दुकेन क्रीडन्ति। Answer Q42 ६. पट्टिकातः सर्वनामविशेषणपदानि चित्वा वाक्यानि पूरयन्तु — (ज) .......................... शिक्षिकाः गीतं शिक्षयन्ति। Answer Q43 ६. पट्टिकातः सर्वनामविशेषणपदानि चित्वा वाक्यानि पूरयन्तु — (झ) .......................... मयूरौ नृत्यतः। Answer Q44 ६. पट्टिकातः सर्वनामविशेषणपदानि चित्वा वाक्यानि पूरयन्तु — (ञ) .......................... बालिकायै पुस्तकानि यच्छ। Answer Q45 ७. पाठे प्रयुक्तानि अव्ययपदानि क्रियापदानि च चित्वा समुचिते स्थाने लिखन्तु — Answer Q46 ८. निम्नलिखितानां पदानां स्वरूपं सावधानं दृष्ट्वा उदाहरणानुसारं लिखन्तु — (क) द्वीपानां समूहः Answer Q47 ८. निम्नलिखितानां पदानां स्वरूपं सावधानं दृष्ट्वा उदाहरणानुसारं लिखन्तु — (ख) रामायणस्य काले Answer Q48 ८. निम्नलिखितानां पदानां स्वरूपं सावधानं दृष्ट्वा उदाहरणानुसारं लिखन्तु — (ग) भारतस्य भूमिः Answer Q49 ८. निम्नलिखितानां पदानां स्वरूपं सावधानं दृष्ट्वा उदाहरणानुसारं लिखन्तु — (घ) उद्योगस्य विषयः Answer Q50 ८. निम्नलिखितानां पदानां स्वरूपं सावधानं दृष्ट्वा उदाहरणानुसारं लिखन्तु — (ङ) देशस्य भक्तः Answer Q51 ८. निम्नलिखितानां पदानां स्वरूपं सावधानं दृष्ट्वा उदाहरणानुसारं लिखन्तु — (च) समुद्रस्य तलम् Answer Q1 १. ‘अण्डमान’ इति क्षेत्रस्य विभिन्नानां स्थानानां तटानां च चित्राणि सङ्गृह्य शीर्षकसहितं सङ्ग्रह-पुस्तिकायां स्थापयन्तु। Answer Q2 २. भवान्/भवती पितृभ्यां / शिक्षकैः सह भ्रमणाय पर्वतप्रदेशे तटीयप्रदेशे च अगच्छत् तस्य एकेन परिच्छेदेन वर्णनं लिखन्तु। Answer
अण्डमान-द्वीप की राजधानी क्या है?
A चेन्नई B कोलकाता C श्रीविजयपुरम् D कोच्चि
Flashcards & interactive practice 
