CBSE Class 8 — Notes, Chapters & Practice Quizzes
Every Class 8 chapter, made friendly — notes with pictures, key words, and a quiz for each chapter.
10 questions · instant score · weak-chapter diagnosis

Students preparing for CBSE Class 8 Annual Assessment
View allChapter 7: मञ्जुलमञ्जूषा सुन्दरसुरभाषाClass 8 Sanskrit — summary, notes, extra questions & NCERT solutions
The story in short
यह पाठ एक मधुर गीत-रूप में संस्कृत भाषा की महिमा का गान करता है। दो बहनों के संवाद से आरम्भ होकर (संस्कृत-दिवस के प्रसंग में) पाठ संस्कृत को "सुन्दर सुरभाषा" (देवभाषा) के रूप में प्रस्तुत करता है। गीत में संस्कृत को मुनियों द्वारा विकसित और श्रेष्ठ कवियों द्वारा सुशोभित "मञ्जुल मञ्जूषा" (मनोहर ज्ञान-पेटिका) कहा गया है। यह भारतीय एवं विश्व की अनेक भाषाओं की जननी-भाषा है। वेदव्यास, वाल्मीकि जैसे मुनियों और कालिदास, बाणभट्ट जैसे कवियों के तथा सामान्य जनों के जीवन की आशा संस्कृत ही है। संस्कृत के श्रवण से सुख बढ़ता है, यह संस्कारजन्य ज्ञान और सरस विनोद देती है, उत्तम गति-बुद्धि प्रदान करती है। इसमें नौ रस, विविध अलंकार, वेद-वेदान्त के विचार तथा वैद्यक-खगोल आदि शास्त्र समाहित हैं। इस प्रकार संस्कृत भाषा सम्पूर्ण पृथ्वी पर विजयी (श्रेष्ठ) है। पाठ संस्कृत के प्रति गौरव और प्रेम जगाता है।
Characters & key ideas
Extra questions & answers (board-style)
१. अधः प्रदत्तानां प्रश्नानां एकपदेन उत्तरं लिखत—
२. अधः प्रदत्तानां प्रश्नानां पूर्णवाक्येन उत्तरं लिखत—
३. रेखाङ्कितपदानि आश्रित्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत—
४. अधः प्रदत्तानां पदानाम् उदाहरणानुसारं विभक्तिं वचनं च लिखत—
५. अधोलिखितानां पद्यांशानां यथायोग्यं मेलनं कुरुत—
६. उदाहरणानुसारम् अधः प्रदत्तानां पदानाम् एकपदेन अर्थं लिखत—
७. पेटिकातः पदानि चित्वा रिक्तस्थानानि पूरयत—
८. अधोलिखितविकल्पेषु प्रसङ्गानुसारम् अर्थं चिनुत—
परियोजनाकार्यम्
Explore interactively
Keyboard: ← → to move · Space to flip
Practice quiz · मञ्जुलमञ्जूषा सुन्दरसुरभाषा
Score on this chapter, climb the leaderboard, and get an AI diagnosis of your mistakes.
Dual AI-verified questions Real exam pattern 1 free quiz, then ₹9 per quiz — or all at once for up to 30% less
मञ्जुलमञ्जूषा सुन्दरसुरभाषा
Start hereInstant score, answer review and weak-topic diagnosis


